اطلاعات کلی درباره آفتکش ها

[*FATIMA*]

حداکثر باقیمانده پذیرفته شده آفتکش (MRL) :


حداکثر باقیمانده آفتکش (maximum residue level ) برای بیان حداکثر قابل قبول باقیمانده یک آفتکش در فرآورده های غذایی به کار می رود . MRL بستگی به عوامل مختلفی دارد از جمله :

سمیت آفتکش :

بدیهی است هر چه سمیت یک آفتکش بیشتر باشد مقدار قابل قبول آن و به عبارت دیگر MRL عدد کوچکتری باید باشد .

مقدار مصرف :

طبیعی است که در هر جامعه ای عادات غذایی متفاوتی وجود دارد . مثلاً اروپایی ها سیب زمینی زیادی مصرف می کنند و ایرانی ها نان و گیاهان جالیزی بسیاری می خورند . پس حداکثر باقیمانده آفتکش برای سیب زمینی در اروپا کمتر از ایران است و حداکثر باقیمانده آفتکش برای خیار در ایران پایین تر از اروپا باید در نظر گرفته شود

ED50 (Effective Dosage یا دز مؤثر 50% :

مقداری از آفتکش که می تواند 50% از موجود آزمایشی را تحت تأثیر قرار دهد

ضریب جذب کولوییدی Adsorption coefficient (Koc یا Organic carbon partition coefficient :

معیاری برای سنجش جذب یک ماده به ذرات آلی خاک است و هرچه این عدد بزرگتر باشد نشان دهنده جذب شدیدتر ماده در خاک و در نتیجه حرکت کمتر در خاک است . هر گاه مقدار Koc کمتر از 500 باشد نشان دهنده آن است که آن ماده چندان جذب خاک نشده و در خاک آزاد خواهد بود .

Koc را براساس فرمول زیر محاسبه می کنند :

درصد مواد آلی موجود در خاک / ( مقدار جذب شده/مقدار حل شده ) = Koc

تجمع زیستی Bioconcentration :

جمع شدن یک ماده شیمیایی در بدن موجود زنده مثل ماهی و رسیدن به سطحی بالاتر از آنچه در محیط زندگی آن ( آب ) موجود است را تجمع زیستی نامند . به عبارت دیگر حرکت آفتکش از محیط غیر زنده به داخل بدن زنده و جمع شدن در بدن .

ضریب تجمع زیستی Bioconcentration factor ( BCF :

معیاری برای بیان ظرفیت تجمع یک آفتکش است . به عبارت دیگر نسبت غلظت یک ترکیب در بدن زنده برحسب میلیگرم بر کیلوگرم وزن بدن به غلظت آن آفتکش در محیط اطراف

پیوند Conjugate :

در مورد ترکیباتی است که از اتصال دو ترکیب پدید می آید مثل گلوکوزید که از پیوند آفتکش ها در گیاهان حاصل می شود و گلوکورونید که حاصل پیوند آفتکش ها در بدن جانوران است

نقطه ایجاد گاز قابل اشتعال Flash point :

کمترین حرارتی که در آن از یک ماده شیمیایی گاز قابل اشتعال حاصل می شود .

ژنوکسیسیتی Genotoxicity :

موادی که ممکن است روی ژن ها اثرات سوء داشته باشد

ضریب ثابت قانون هنری Henry's Law Constant :


ضریبی است که بیانگر تبخیر آفتکش در حالت محلول در آب است و از فرمول زیر بدست می آید :

حلالیت در آب / ( فشار بخار * وزن مولکولی ) = H

که در آن حلالیت در آب بر واحد g/cubic meter ، فشار بخار بر واحد اتمسفر و وزن مولکولی بر واحد g/mole محاسبه می گردد .

In vitro studies :

آزماش هایی که روی بخشی از بدن موجود زنده مثل سلول یا بافت صورت می گیرد .

In vivo studies :

مطالعاتی که روی موجود کامل صورت می گیرد

تهیه و تنظیم : سایت علمی نخبگان جوان