مدح شبیه به ذم

[ثمین20]

از مدح شبیه به ذم به عنوان "تأکید المدح بمایشبه الذم" هم یاد کرده اند و چنان است که در اثنای مدح با استفادهاز کلماتی چون والّا، اما، جز، لیکن، ولی، مگر، ... (حروف استثنا و استدراک) سخن رادر مدح چنان بیاورند که شنونده در آغاز آن را مذمّت و نکوهش پندارد، لیکن چون بیت یا کلامپایان پذیرد، معلوم گردد که مدح و ستایش است. این نوع صنعتگری را "صنعت تحویل" یا "زشتو زیبا" هم می نامند.
قمری شاعر قرن چهارم هجری می گوید:
همی به فرّ تونازند، دوستان، لیکن
به بی نظیری تو دشمنان کنند اقرار